vak & mens
advocaat en algoritme
Zelfgeprint vuurwapen in opmars
Iedere dader heeft zijn eigen motief om vuurwapens te printen, zo blijkt uit een paar recente zaken. Het 3D-wapen wint aan populariteit, zien advocaten.
Elke dag ontploffen, verspreid over Nederland, drie of vier vuurwerkbommen. De daders zijn vaak kinderen, die desondanks online makkelijk aan illegaal vuurwerk komen. En op de slaapkamers van tieners vindt de politie steeds vaker zelfgeprinte vuurwapens. 3D-printers zijn legaal en steeds goedkoper. De 3D-ontwerpen voor populaire semiautomatische wapens als de ‘Fuck Gun Control’ FGC-9 zijn gratis te downloaden. Control P en schieten maar, zo lijkt het.
Worden de bommenleggertjes vaak op sociale media geronseld door de onderwereld, de wapenknutselaars handelen vaak juist op eigen houtje, blijkt uit recente zaken. Zo stond advocaat Sicco Wester in 2022 een jonge recidivist uit Beverwijk bij, die na een eerdere boete weer was betrapt met meerdere gaspistolen die hij met zelfgeprinte onderdelen geschikt maakte voor het afvuren van scherpe munitie. ‘Ik vond dat de zaak onder het jeugdstrafrecht viel, omdat cliënt nog thuis woonde en autistisch was,’ herinnert Wester zich. De rechtbank matigde daarom de straf naar drie maanden onvoorwaardelijk. ‘Mijn cliënt had geen criminele ambities. Zijn droom was juist om voor Defensie te werken. Maar dat zit er met een strafblad niet meer in.’
Sommige verdachten komen uit de rechtsextremistische hoek. Advocaat Wiekash Ramnun verdedigde een vijftienjarige jongen uit Woensdrecht die in 2023 werd veroordeeld voor het voorbereiden van een terroristisch misdrijf. Hij was via Telegram-groepen snel geradicaliseerd en op zijn kamer bezig met het printen van wapens voor een aanslag op een moskee of synagoge. ‘Gek genoeg hadden wij, ondanks mijn herkomst, wel een klik,’ zegt Ramnun. ‘Hij had mij nodig en dan worden principes snel overboord gezet.’ De jongen kreeg een taakstraf en een deradicaliseringstraject opgelegd.
Anderen hebben weer commerciële motieven. Een negentienjarige man uit Rosmalen werd in 2024 veroordeeld voor wapenhandel. Hij leurde met zijn huisvlijt vuurwapens bij vrienden en bekenden op sociale media. Zijn advocaat H.J. Andel heeft weinig fiducie in de kwaliteit van het deels kunststof schiettuig. ‘Ze zijn niet geregistreerd, dus dat is een voordeel voor een crimineel. Maar ze zijn ook niet betrouwbaar. De beroepscrimineel koopt liever een merkwapen op de zwarte markt. Voor de rechtszaak maakt de kwaliteit natuurlijk niet uit. Elk illegaal vuurwapen is strafbaar.’ Zijn cliënt kreeg vier jaar cel.
In deze zaak bleek de vader medeplichtig. Hij wist dat de printers in huis waren en was er zelf ook mee aan de slag gegaan. Hij kreeg een taakstraf, omdat hij niet op de hoogte was van illegale praktijken. ‘Hij wilde de printpistolen gebruiken als versiering voor een tafel,’ aldus zijn raadsman Richard Laatsman. Onlangs trof hij tijdens piket weer een verdachte met geprinte wapens. ‘Dit gaat een hoge vlucht nemen. Zo’n 3D-printer vergt wel oefening. Je print niet zomaar even een pistool en de wapens zijn nu misschien vooral gevaarlijk voor de schutter. Maar er komen steeds betere ontwerpen online.’
Het is opvallend dat er nog nauwelijks meldingen zijn van schietincidenten met geprinte wapens, ook niet in het buitenland. Toch bepleiten de politie en de politiek een verbod op het verspreiden van bestanden met 3D-objecten van vuurwapens en onderdelen. ‘Dat lijkt me niet te handhaven,’ denkt Ramnun. ‘Zodra die blauwprinten op internet staan, krijg je ze er niet meer af. Om die te kunnen printen, moet je behoorlijk technisch zijn. Als je dat kunt, kun je ook de bestanden weer zonder sporen wissen op de schijf en in de zoekgeschiedenis.’