actueel
ten geleide
Robot
Dit stukje is niet door een AI-robot (lees: ChatGPT) geschreven. In de eerste plaats omdat het mij brodeloos zou maken en ten tweede omdat de robot geen idee heeft waarover het zou moeten gaan. Op de vraag of ChatGPT journalisten kan vervangen, antwoordt het AI‑programma gelukkig ontkennend. ‘Journalisten hebben een ethische code waaraan ze zich moeten houden, waarbij bijvoorbeeld waarheidsvinding, verificatie van bronnen en het vermijden van belangenconflicten centraal staan. ChatGPT heeft geen menselijke moraliteit of creativiteit om te bepalen wat het belangrijkst is om te rapporteren of om te begrijpen hoe het publiek het beste bediend kan worden.’
Een indrukwekkend goed antwoord, zowel inhoudelijk als qua formulering, hetgeen toch enige concurrentiedruk veroorzaakt. Vooral ook omdat ChatGPT eraan toevoegt dat het ‘in sommige gevallen bepaalde taken van journalisten kan overnemen’.
Zou dat ook voor advocaten gelden? Journalist Carmen Geukers en advocaat Thomas ten Berge stelden de proef op de som en gingen, gewapend met een juridisch wensenlijstje, met ChatGPT in de weer. Verderop in dit nummer een verslag met hun bevindingen.
Als je het AI-programma zelf vraagt naar de waarde voor advocaten, is het in ieder geval vol zelfvertrouwen. ‘ChatGPT kan een waardevol hulpmiddel zijn voor advocaten bij het vinden van antwoorden op juridische vragen en het oplossen van problemen. Het kan snelheid, efficiëntie, toegankelijkheid en een breed scala aan onderwerpen bieden, terwijl het gebruiksvriendelijk blijft en de menselijke expertise aanvult.’
Opnieuw een indrukwekkend antwoord, maar ook hier een disclaimer: ‘Hoewel ChatGPT veel informatie bevat en snel antwoorden kan geven, kan het nooit de menselijke expertise vervangen. Advocaten kunnen de antwoorden die ChatGPT genereert gebruiken als aanvulling op hun eigen kennis en ervaring, om zo betere juridische beslissingen te nemen.’
Toch een opluchting dat vreedzame co-existentie mogelijk is, in ieder geval voor nu. De ontwikkelingen staan echter niet stil. Aan de Universiteit van Minnesota is ChatGPT er al in geslaagd een rechtenexamen te maken, bestaande uit tientallen meerkeuzevragen en twaalf essayvragen. De robot haalde weliswaar een zes min, maar toch een voldoende.
Wie weet kan de AI-robot ooit rechtshulppakketten afhandelen. De eerste poging om de gefinancierde rechtsbijstand deels weg te halen bij de advocatuur is immers faliekant mislukt (zie pagina 36 en verder). Alleen nog even die menselijke moraliteit en menselijke expertise zien in te bouwen. Als die hobbel eenmaal is genomen, kunnen we ook politici automatiseren. Sander Janssen, wees gewaarschuwd.
